سبلان « سَوَلون savalun » لفظی در اصل تالشی

 ” سبلان “شکل فارسی ورسمی شده واژه تالشی سَوَلون savalun به معنای جایی که سرش آشیانه برف است می باشد.واین نام اینک در عنبران که از مناطق تالش نشین استان اردبیل و نزدیک به سبلان است به صورت ” سَفَلون safalun ” و در زبان اهالی میناباد به همان ” سَوَلون  savalun ” تلفظ می شود.

 

سبلان ، سَوَلون  !   |  میناباد . کام

اما نظریه های مطرح شده در باره نام ” سبلان” امروزی :

سبلان در میان ترک زبانان محلی ایران “ساوالان” و در میان تالشی ها “سَوَلون” خوانده می شود. درباره ریشه این واژه، دو نظریه مطرح است: نخست آنکه برخی معتقدند نام این کوه ریشه در زبان ترکی دارد؛ بدین ترتیب که نام ساوالان از دو بخش «ساو» و «آلان» تشکیل شده‌است که به ترتیب به معنای «صدا» «پیام» یا «وحی»، و «گیرنده» است؛ بدین سان، «ساوالان» به معنی «گیرنده پیام» یا«گیرنده وحی» خواهد بود. و این می تواند به خاطر روایت گوشه نشینی سی ساله زرتشت 
در این کوه باشد.
اما روایت دیگر، مربوط به معنای تالشی \ سَوَلون است. در زبان تالشی “سَه” یعنی بالا، “وَ” یعنی برف و “لون” یعنی لانه. بنابراین سَوَلون را می توان “آشیانه بلند برف” دانست.

اکنون نیز کلمه ی سبلان کم کم جای کلمه تالشی را در زبان گفتاری و نوشتاری مردم ایران گرفته است !

از یاد نبریم که مناطق  گیلان و شرق آذربایجان ایران امروزی را قوم کادوسیان که در اصل همان تالش نشینان و ساکنان اولیه این مناطق بودند تشکیل داده اند و حتی با اینکه سالیانه درازی از تغییر زبان در اردبیل میگذرد اما هنوز بازمانده های این زبان دیرینه هستند که در روستاهای دور افتاده استان اردبیل به جز مناطق تالش نشین نمین ، عنبران و میناباد زبان مادری خود را از یاد نبرده اند !

مطالب مرتبط

5 نظر

  1. فرید توانا از تالش بزرگ ۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱ گفته:

    تالش بزرگ پرچم بالا…خیلی خوشحال میشم وقتی میبینم برادرای ما تو شرق استان اردبیل هنوز اصالت خودشونو حفظ کردن…تالشان اینک اتحاد.فرید توانا از اسالم_تالش بزرگ

  2. رهگزر ۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱ گفته:

    سلام …
    قوم تالش ، یکی از ، اصیل ترین قوم های ایرانی است،،
    ایران زمین در سه دوره از حمله های تاریخی و هجوم وحشیانه ، دوچار ویرانی های سنگین شده، که اولین آن حمله اسکندر از طرف غرب و حمله اعراب از طرف جنوب و حمله مغول از طرف شرق بوده است،، که از هر طرف نگاه کنیم ، تنها مناطقی که اصالت خود رو در این ویرانی ها از دست ندادن مناطق مازندران، گیلان ، و اردبیل هستند،

  3. ebrahim ۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱ گفته:

    برای وجه تسمیه سبلان نظریه های زیادی مطرح است نه فقط دو نظریه فوق! بزودی در وبسایت جامع سبلان همه چیز درباره سترگ کوه سبلان درج خواهد شد.

    • هوشنگ آهنگری ۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱ گفته:

      منتظریم 🙂

  4. کامبیز ۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۱ گفته:

    یه مطلب مربوط به زبابونمون اینجاست پیشنهاد میکنم ببینیدش

    http://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86_%D8%A2%D8%B0%D8%B1%DB%8C

    یه قمسمتی ازش اینه :
    باوجود تضعیف زبان آذری از زمان غلبه مغول، گویش‌های آن زبان به گونه کامل از میان نرفته، بلکه هنوز به گونه پراکنده و بیشتر با نام تاتی با آن‌ها سخن می‌گویند. این گویش‌ها از شمال به جنوب به عبارت‌اند از:

    کرینگان از روستاهای دیزمار خاوری از بخش ورزقان شهرستان اهر
    کلاسور و خوینهرود از روستاهای بخش کلیبر شهرستان اهر
    گلین قیه از روستاهای هرزند از بخش زنوز شهرستان مرند

    **عنبران از بخش نمین شهرستان اردبیل**

    بیشتر روستاهای بخش شاهرود خلخال
    شماری از روستاهای طارم علیا
    روستاهای اطراف رامند و جنوب غربی قزوین
    تالش از الله‌بخش محله و شاندرمین در جنوب، تا تالش شوروی پیشین در شمال که اصولاً به زبان‌های تاتی آذربایجان بازبسته‌اند.

*

*

Top